F5 BIG-IP
دوره آموزشی مدیریت F5 BIG-IP و عیبیابی آن
پلتفرم BIG-IP F5 یک راهکار سختافزاری/نرمافزاری یکپارچه است که بهعنوان Application Delivery Controller (ADC) برای بهینهسازی، امنیت و تحویل برنامههای کاربردی مورد استفاده قرار میگیرد. این پلتفرم قابلیتهایی نظیر مدیریت ترافیک، توزیع بار (Load Balancing)، فایروال برنامههای تحت وب (WAF)، رمزنگاری و شتابدهی SSL/TLS، کنترل دسترسی و احراز هویت (APM)، و فیلترینگ و کنترل دسترسی اینترنتی (SWG) را ارائه میدهد.
معماری Full-Proxy در BIG-IP امکان بازرسی و کنترل کامل ترافیک در لایه ۷ را فراهم کرده و از طریق ماژولهای نرمافزاری متنوع مانند LTM، ASM، AFM، APM و SWG میتواند نیازهای پیچیدهی شبکه، امنیت، و تحویل سرویسهای سازمانی را به صورت یکپارچه پوشش دهد.
اطلاعات دوره
- نام دوره : BIG-IP Admin & T-shoot
- نحوه شرکت در دوره : آنلاین
- تاریخ برگزاری : --
- مدت دوره : ۳۲ تا ۳۶ ساعت
- مدرس : مدرس بین المللی پارسی زبان Fully-Certified با بیش از ۱۰ هزار ساعت آموزش تخصصی F5
- گواهینامه قابل ارائه :
سرفصلهای دوره
Application Delivery Controller – Deployment Method
معرفی کنترلکننده تحویل برنامه (ADC) و نحوه استقرار آن برای بهبود مدیریت و تسریع دسترسی به برنامهها.
BIG-IP Terminology and Concepts
آشنایی با اصطلاحات و مفاهیم پایه BIG-IP جهت پایهریزی دانش فنی.
VLAN, Self-IP, Floating-IP and Access Management
پیکربندی شبکه مجازی (VLAN)، آدرسدهی Self-IP، آدرسهای Floating-IP و مدیریت دسترسی سیستم.
Pool, Pool Member and Node
تعریف و مدیریت گروه سرورها (Pool)، اعضا و نودهای شبکه.
Configuration of Different Pool Monitors
تنظیم انواع Health Check Monitor برای بررسی وضعیت سرورها.
NAT, SNAT and DNAT configuration
پیکربندی ترجمه آدرس شبکه (NAT) و انواع مختلف آن برای ترافیک ورودی و خروجی.
Full-proxy Architecture with NAT Operation
بررسی معماری پروکسی کامل BIG-IP و نحوه تعامل آن با NAT.
Configuration of Important Traffic Profiles
پیکربندی پروفایلهای کلیدی ترافیکی برای بهینهسازی ارتباطات.
HA (High Availability) Configuration and Fail-safe
ایجاد تنظیمات دسترسپذیری بالا و تضمین عملکرد بدون وقفه.
Hardware Diagnostics
ابزارها و روشهای عیبیابی سختافزاری دستگاه.
TMSH Commands for BIG-IP Administration
دستورات TMSH برای مدیریت و پیکربندی BIG-IP.
TCPDUMP Command for Traffic Capturing
استفاده از tcpdump برای تحلیل ترافیک شبکه.
AOM (Always-On Management)
مدیریت و دسترسی همیشگی به دستگاه برای نگهداری و مانیتورینگ.
Leveraging iHealth to Check Functional Status of Device
معرفی کنترلکننده تحویل برنامه (ADC) و نحوه استقرار آن برای بهبود مدیریت و تسریع دسترسی به برنامهها.
Software and Configuration Maintenance
نگهداری و بهروزرسانی نرمافزار و پیکربندی سیستم.
Creating Backup Files and Restoring Backup
نحوه تهیه و بازیابی نسخههای پشتیبان تنظیمات.
Administrative Partitions
ایجاد بخشهای مدیریتی برای تفکیک دسترسیها.
Different User Roles
تعریف و مدیریت نقشهای کاربری با مجوزهای متفاوت.
F5 BIG-IP Maintenance
روالها و نکات مهم نگهداری و پشتیبانی BIG-IP.
External APIs, Programming or Automation Interfaces
معرفی APIها و رابطهای برنامهنویسی برای اتوماسیون.
F5 Support Resources and Tools
آشنایی با منابع و ابزارهای پشتیبانی رسمی F5.
برخی از دستاوردهای دوره
آموزش پیکربندی و مدیریت ترافیک شبکه: یادگیری اصول مدیریت ترافیک، اعمال سیاستهای اولویتبندی (Traffic Prioritization) و بهینهسازی مسیرهای شبکه برای تضمین عملکرد بهینه برنامهها و سرویسها.
تعریف و مدیریت سطوح دسترسی کاربران: توانایی ایجاد و کنترل حسابهای کاربری با سطوح دسترسی متفاوت، به منظور افزایش امنیت و مدیریت مؤثر منابع شبکه.
ایجاد تقسیمبندیهای مدیریتی مستقل (Administrative Partitions): امکان تفکیک محیطهای مدیریتی به بخشهای مستقل برای مدیریت جداگانه سرویسها، کاربران و منابع شبکه، که به بهبود امنیت و سازماندهی کمک میکند.
معرفی منابع و ابزارهای پشتیبانی: آشنایی با مستندات، ابزارهای مانیتورینگ و پشتیبانی نرمافزاری و سختافزاری که بهرهبرداری و نگهداری شبکه را تسهیل میکنند.
عیبیابی و بررسی عملکرد سختافزار و سیستم: یادگیری روشهای تحلیل مشکلات عملکردی، شناسایی نقاط ضعف، انجام تستهای سختافزاری و نرمافزاری و بهینهسازی عملکرد کلی تجهیزات شبکه.
این دوره با تمرکز بر کاربرد عملی و مهارتهای مدیریتی، شرکتکنندگان را قادر میسازد تا شبکههای پیچیده را با اطمینان، امنیت و بهرهوری بالا مدیریت کنند.
مخاطبان
دوره F5 Admin & T-Shoot بهگونهای طراحی شده است که دانش و مهارتهای عملی افراد در مدیریت و عیبیابی سیستمهای BIG-IP را بهطور جامع افزایش دهد. این دوره برای افرادی مناسب است که میخواهند عملکرد، پیکربندی و نگهداری سیستمهای F5 را بهصورت حرفهای یاد بگیرند و توانایی حل مشکلات شبکه و سیستمهای BIG-IP را کسب کنند.
مخاطبان اصلی دوره شامل:
ادمینهای شبکه و سیستم که مسئول پیکربندی، مدیریت و نگهداری تجهیزات BIG-IP هستند.
اپراتورها که در مانیتورینگ، کنترل ترافیک و اجرای سیاستهای شبکه نقش دارند.
مهندسین شبکه و امنیت که نیازمند درک عمیق از عملکرد سیستمها، پروتکلها و مسیرهای ترافیک برای بهینهسازی و امنیت شبکه میباشند.
در این دوره، شرکتکنندگان علاوه بر مدیریت و پیکربندی سیستم، با روشهای پیشرفته عیبیابی، بررسی عملکرد سختافزار و تحلیل مشکلات نرمافزاری و شبکهای نیز آشنا میشوند تا بتوانند بهسرعت مشکلات عملکردی را شناسایی و رفع کنند.
روشهای استقرار کنترلر تحویل برنامه (ADC)
Deployment Method به روشها و الگوهای قرارگیری ADC در مسیر ترافیک اشاره دارد. این روشها بر اساس نیازهای اپلیکیشن، نوع شبکه و اهداف عملکردی و امنیتی انتخاب میشوند.
روشهای استقرار فیزیکی و مجازی
Appliance اختصاصی: نصب روی سختافزار مخصوص ADC.
VM روی VMware / Hyper-V / KVM: استقرار مجازی برای انعطافپذیری و مدیریت آسانتر.
Cloud ADC: سرویسهای ADC در Cloud مانند AWS, Azure, GCP یا Kubernetes Ingress Controller.
الگوهای قرارگیری در شبکه (Topologies)
One-arm / Inline: ترافیک مستقیم از ADC عبور میکند یا فقط در یک بازوی شبکه شنود و مسیریابی میشود.
Transparent vs Routed Mode: ADC میتواند به شکل شفاف (بدون تغییر IP) یا بهصورت روتر بین کاربر و سرور قرار گیرد.
Direct Server Return (DSR): درخواستها از ADC عبور میکنند ولی پاسخها مستقیم از سرور به کاربر میروند تا بار ADC کاهش یابد.
Reverse Proxy Mode: ADC مثل یک سرور معکوس جلوی اپلیکیشن قرار میگیرد و ترافیک ورودی را مدیریت میکند.
High Availability (HA)
Active/Standby یا Active/Active: برای اطمینان از در دسترس بودن سرویس.
Cluster یا Device Group: گروهبندی چند ADC برای مقیاسپذیری و تحمل خطا.
ادغام با DNS و GSLB: توزیع ترافیک در چند دیتاسنتر یا منطقه جغرافیایی.
استقرار و پیکربندی BIG-IP
شامل تنظیم Virtual Servers، Pools و Health Monitors برای هدایت ترافیک به سمت سرورهای بکاند.
پشتیبانی از iRules و APIها برای شخصیسازی جریان ترافیک و ادغام با اکوسیستم DevOps.
روشهای HA شامل Active-Active، Active-Standby و Cloud-Native (مثل Kubernetes Ingress Controller).
Best Practices
انتخاب روش استقرار بسته به نوع اپلیکیشن (Web, API, VoIP, Citrix VDI، …)
نوع شبکه موجود (Enterprise LAN، دیتاسنتر، Cloud Hybrid)
نیازهای امنیتی و Performance
پلتفرم های F5 و قابلیت Multi-Tenancy:
پلتفرمهای F5 BIG-IP شامل سری VIPRION، Virtual Edition (VE)، VELOS و دستگاههای فیزیکی (Hardware BIG-IP Appliances) هستند که طیف گستردهای از گزینهها را برای استقرار در محیطهای ابری، دیتاسنترها و محیطهای ترکیبی ارائه میدهند.
قابلیت چنداجارهای (Multi-tenancy) از طریق پارتیشنهای مدیریتی (Administrative Partitions) پیادهسازی میشود. هر پارتیشن میتواند بهصورت مستقل شامل پیکربندیهای LTM، ASM، APM، DNS و سایر ماژولها باشد و دسترسی جداگانه برای تیمها یا سازمانهای مختلف فراهم کند. این قابلیت اجازه میدهد منابع مانند حافظه، CPU، و ظرفیت سشنها بین پارتیشنها تخصیص یابد و ایزولاسیون کامل امنیتی بین کاربران مختلف حفظ شود.
Hardware BIG-IP Appliances: نسخه فیزیکی BIG-IP با سختافزار اختصاصی، مناسب محیطهای سازمانی و دیتاسنترهایی که نیاز به عملکرد بالا و قابلیت اطمینان سختافزاری دارند. این دستگاهها از Multi-tenancy با پارتیشنهای مدیریتی پشتیبانی میکنند و منابع پردازشی و حافظه بهصورت سختافزاری قابل تخصیص و مدیریت هستند.
VIPRION: مناسب برای محیطهای با ترافیک بسیار بالا و نیاز به مقیاسپذیری سختافزاری، با امکان افزودن کارتهای پردازشی (CPM و TMOS) برای افزایش عملکرد.
Virtual Edition (VE): نسخه مجازی BIG-IP که روی Hypervisorها و محیطهای ابری اجرا میشود، از Multi-tenancy پشتیبانی میکند، اما محدودیت منابع آن به ظرفیت VM و تنظیمات Hypervisor وابسته است.
VELOS: پلتفرم مدرن با معماری Software-Defined و توانایی اجرای چندین BIG-IP Virtual Instance بهصورت همزمان، با مدیریت مرکزی و بهینهسازی منابع سختافزاری. VELOS برای ارائه انعطافپذیری بیشتر در محیطهای ابری و دیتاسنترهای بزرگ طراحی شده و از Multi-tenancy پیشرفته با جداسازی کامل منابع و پیکربندیها پشتیبانی میکند.
این معماری چنداجارهای ضمن افزایش امنیت و کنترل دسترسی، مدیریت منابع و پیکربندیها را سادهتر میکند و امکان استقرار مقیاسپذیر و انعطافپذیر را در محیطهای پیچیده سازمانی یا ارائهدهندگان سرویس فراهم میسازد.
معماری Full-Proxy با عملیات NAT در BIG-IP :
معماری Full-Proxy در BIG-IP بهگونهای طراحی شده که دو اتصال کاملاً مجزا ایجاد میکند: Client-Side و Server-Side. به عبارت دیگر، دستگاه بهعنوان واسط کامل بین کلاینت و سرور عمل میکند و ترافیک را بهصورت مستقل برای هر طرف مدیریت میکند. این معماری چند مزیت کلیدی دارد:
بازرسی عمیق بستهها (Deep Packet Inspection): با داشتن دو مسیر مستقل، BIG-IP قادر است ترافیک را بهصورت کامل بازرسی کند و اقدامات امنیتی مانند محافظت در برابر حملات DDoS یا SSL Offloading را بدون تأثیر منفی بر عملکرد انجام دهد.
انجام NAT بهصورت پویا: در معماری Full-Proxy، NAT (Network Address Translation) بهصورت Dynamic اعمال میشود؛ به این معنی که آدرسها و پورتها بسته به نیاز تغییر میکنند و کلاینت و سرور همیشه با آدرسهای ترجمهشده تعامل میکنند. این ویژگی امکان مدیریت بهینه ترافیک و افزایش امنیت شبکه را فراهم میکند.
پیکربندی پروفایلهای مهم ترافیک
BIG-IP از پروفایلهای ترافیک برای کنترل رفتار خود در پردازش انواع پروتکلها استفاده میکند. هر پروفایل ویژگیها و عملکردهای خاصی را برای بهینهسازی عملکرد و امنیت ارائه میدهد:
پروفایل TCP: تنظیمات مربوط به مدیریت اتصال، کنترل جریان و بهینهسازی کارایی شبکه را شامل میشود.
پروفایل HTTP: قابلیتهایی مانند فشردهسازی محتوا (Content Compression)، تنظیم یا تغییر هدرها، و کنترل کشینگ را فراهم میکند.
پروفایل SSL: امکان رمزگشایی و رمزگذاری ترافیک SSL/TLS را دارد و عملیات SSL Offloading و SSL Inspection را انجام میدهد.
پیکربندی صحیح این پروفایلها با معماری Full-Proxy کاملاً مرتبط است، زیرا هر دو با هم امکان کنترل دقیق، بهینهسازی عملکرد و افزایش امنیت ترافیک را فراهم میکنند. به عبارت دیگر، معماری Full-Proxy پایهای برای اعمال پروفایلها و عملیات NAT فراهم میکند، و پروفایلها رفتار ترافیک در مسیرهای مجزا را تعریف و بهینه میسازند.
مقدمهای بر F5 TMOS
F5 Traffic Management Operating System (TMOS)، هسته اصلی سیستم BIG-IP است و مدیریت ترافیک شبکه را در لایههای ۴ تا ۷ مدل OSI انجام میدهد. TMOS با بهرهگیری از معماری Full-Proxy، ترافیک ورودی و خروجی را بهصورت کاملاً مجزا پردازش میکند و کنترل دقیق و انعطافپذیری بالایی برای بهینهسازی عملکرد شبکه و برنامهها فراهم میسازد.
برخی از قابلیتهای کلیدی TMOS عبارتند از:
SSL Offloading و SSL Inspection: پردازش و رمزگشایی ترافیک SSL/TLS برای کاهش بار روی سرورها و افزایش سرعت پاسخدهی برنامهها، همچنین امکان بررسی محتوای رمزگذاریشده برای تشخیص تهدیدات امنیتی.
تبدیل و هماهنگی پروتکلها: پشتیبانی از تبدیل پروتکلها بین نسخههای مختلف، مانند HTTP/2 به HTTP/1.1، یا مدیریت WebSocket و سایر پروتکلهای مدرن، به منظور تضمین سازگاری کامل با برنامهها و کلاینتها.
بهینهسازی عملکرد برنامهها: شامل فشردهسازی محتوا، کشینگ هوشمند، مدیریت اتصالهای TCP و کنترل جریان دادهها برای کاهش تأخیر و بهبود تجربه کاربری.
مدیریت پیشرفته ترافیک و امنیت: اعمال سیاستهای امنیتی، بازرسی دقیق بستهها، محافظت در برابر حملات DDoS و امکان پیادهسازی سیاستهای Load Balancing هوشمند.
TMOS از طریق رابط خط فرمان TMSH (BIG-IP Shell) و رابط گرافیکی کاربری (GUI) قابل پیکربندی است، که امکان مدیریت دقیق، خودکارسازی فرآیندها و مانیتورینگ لحظهای ترافیک و عملکرد شبکه را فراهم میکند.
تخـصص شمـا در امـنیت و شبـکه بایـد بدرخشـد.
ما در آکادمی رسیس دورههای جامع و متنوع آموزش F5 Networks را طراحی کردهایم که نیازهای مختلف متخصصان امنیت و شبکه را از مفاهیم پایه تا پیشرفتهترین سطوح پوشش دهیم. این دورهها شما را به دانش و مهارتهای عملی مجهز میکنند تا بتوانید پیچیدهترین چالشهای شبکه سازمانی را با اطمینان و تسلط مدیریت کنید.
به خانواده متخصصان F5 بپیوندید و جایگاه خود را در دنیای فناوری به عنوان یک کارشناس برجسته ثبت کنید.
دفتر تهران 